15 Ιουν 2005

Λιουμπλιάνα - Κρυμμένη στη Σκιά των Άλπεων


Λίγες φορές με έχει προδιαθέσει τόσο η όψη του τοπίου μιας χώρας από το αεροπλάνο. Και η άγνωστη Σλοβενία είναι μια από αυτές. Προσεγγίζοντας την χώρα από τον νότο, αντικρίζει κανείς απέραντα λιβάδια και χωριουδάκια σε ένα περιβάλλον σαν αυτό των Άλπεων, που σε τίποτα δεν σου θυμίζει ότι σε αυτή την χώρα είχε γίνει πόλεμος πριν από 13 χρόνια. Η μόνη πολεμική υπενθύμιση που βρήκα κατά την παραμονή μου στην χώρα ήταν μια λιτή πινακίδα που με υποδέχθηκε στο αεροδρόμιο, η οποία μνημόνευε τους 13 νεκρούς της 10ήμερης βίαιης αψιμαχίας. Πριν προλάβω να την διαβάσω, έπεσα θύμα μιας απαγωγής με προορισμό το κέντρο της Λιουμπλιάνα.


Έφτασα Σάββατο απόγευμα και, όπως ήταν φυσικό, το πρώτο μέλημά μας με τον Παναγιώτη, τον φίλο μου που με περίμενε εκεί, ήταν η βραδινή μας έξοδος. Μετά από μια αποτυχημένη 2ωρη εξόρμηση, και το διάλειμμα μιας μπόρας, ξαναβγήκαμε στους δρόμους σαν σύγχρονοι Θησείς ψάχνοντας να βρούμε τον μίτο κάποιας μουσικής. Το πέπλο της βροχής είχε πέσει και σύντομα, η νυχτερινή ζωή της πόλης μας αποκαλύφθηκε. Άφθονα μπαρ με ενθουσιώδεις νέους και, μετρημένα στα δάχτυλα των χεριών clubs. (Όσοι ενδιαφέρεστε για τη νυχτερινή ζωή της Λιουμπλιάνα, αποφύγετε το καλοκαίρι καθώς τότε όλοι μετακομίζουν σε απόσταση βουτιάς από την Αδριατική). Αυτό που μας έκανε εντύπωση ήταν η απλότητα του κόσμου στα club – νεαροί Σλοβένοι με βερμούδες και πολύχρωμα μπλουζάκια, νεαρές Σλοβένες που το μόνο που τους ένοιαζε ήταν ο χορός και το φλερτ. Μέσα σε όλους και ένας Ελληνοσλοβένος με τον Σέρβο κολλητό του, τους οποίους γνωρίσαμε κατά τύχη εν μέσω μιας παρ’ ολίγον παρεξήγησης, στο «ρινγκ» της μπάρας. Στον 8ο γύρο αν θυμάμαι καλά σταμάτησε η μουσική, και αφού είχαμε υποστεί τα αμέτρητα άπερκατ και κροσέ κεράσματά τους, έριξαν την βαλκανική πρόταση:
- Ok, τώρα θα πάμε σε ένα σερβικό μαγαζί. Πάμε να τα σπάσουμε!


Η Λιουμπλιάνα, Luvigana κατά την αρχαία σλαβική γλώσσα, είναι από την φύση της μια πολύ όμορφη πόλη, με το παλιό κομμάτι της να κυριαρχεί στο μάτι του επισκέπτη. Πολλά και καλά συντηρημένα νεοκλασικά κτίρια με έναν αέρα Art Nouveau ο οποίος οφείλεται κυρίως στον αρχιτέκτονα Josef Plečnik (1872-1957). Χαρακτηριστικότερα έργα του το Tromostovje (Τρείς Γέφυρες, 1931), το νεκροταφείο Žale καθώς και η εντυπωσιακή γέφυρα με τους χάλκινους δράκους στα άκρα της, το σήμα κατατεθέν της πόλης. Στο ύψωμα πάνω από την παλιά πόλη δεσπόζει το κάστρο της Λιουμπλιάνα, ένα μεσαιωνικό κτίσμα, πολύ όμορφα ανακαινισμένο, που εκτός από μουσείο αποτελεί και χώρο εκδηλώσεων (εμείς προτιμήσαμε την χορταστική και μεθυστική γιορτή Σλοβένικου φαγητού και κρασιού).



Ένα από τα highlights της παραμονής μας στην πόλη που οι Ρωμαίοι αποκαλούσαν Emona, ήταν και ένα παλιό στρατόπεδο του Γιουγκοσλαβικού Λαϊκού Στρατού. Το στρατόπεδο εγκαταλείφθηκε ευθύς αμέσως μετά την λήξη του πολέμου και παρέμεινε για ένα διάστημα εγκαταλελειμμένο μιας και οι αρχές αντιμετώπιζαν διλήμματα ως προς την νέα χρήση του. Ανέλαβαν λοιπόν δράση διάφορες ομάδες νέων και έκαναν κάτι σαν τις δικές μας αναρχοαυτόνομες καταλήψεις, χωρίς όμως την ίδια ιδεολογική βαρύτητα. Το στρατόπεδο μεταμορφώθηκε σε έναν χώρο πολιτιστικών κυρίως δρώμενων, ο οποίος είχε καταλυτικό ρόλο στην αρχή της δεκαετίας του ’90 για την αντιμετώπιση των κοινωνικών taboos στην σλοβένικη κοινωνία. Δεν ήταν τυχαίο, για παράδειγμα, που το πρώτο gay bar άνοιξε σε χώρο εντός του στρατοπέδου. Τώρα, αν αυτό ήταν στα Μαγειρεία ή στο Διοικητήριο, δεν το γνωρίζουμε.


Τους καλοκαιρινούς μήνες η πόλη αποκτά διαφορετικό, φρέσκο αέρα, ακόμη κι αν η πλειονότητα του πιο φρέσκου συστατικού της, της νεολαίας, λείπει σε διακοπές. Τη φρεσκάδα αποπνέουν τα δύο μεγάλα φεστιβάλ που πραγματοποιούνται κάθε χρόνο: το Διεθνές Φεστιβάλ Θεάτρου του Δρόμου, (29 Ιουνίου – 3 Ιουλίου) και το ιστορικό Διεθνές Φεστιβάλ Τζαζ Μουσικής (30 Ιουνίου – 2 Ιουλίου) που φέτος πραγματοποιείται για 46η φορά. Για μερικά 24ώρα, το κέντρο σφύζει από ζωή, μουσικές ακούγονται από παντού και κάθε γωνιά, πλατεία, γέφυρα ή άλσος μεταμορφώνεται σε μια μικρή θεατρική σκηνή. Όταν πέσει η αυλαία, οι θεατές επιστρέφουν στις παραλίες.


Δυναμική, δραστήρια, γεμάτη ζωντάνια και αυτοπεποίθηση, η πρωτεύουσα της Σλοβενίας έχει γίνει επάξια ένας πολύ δημοφιλής τουριστικός προορισμός για πολλούς ευρωπαίους. Στον επισκέπτη αρκεί να περιπλανηθεί και σίγουρα θα βρει κάτι ενδιαφέρον – λίγες πόλεις το προσφέρουν αυτό άλλωστε. Θα σταθεί να τον γαληνέψει το ποτάμι, θα μιμηθεί τους Σλοβένους τρώγοντας πρωτόγνωρες ποσότητες παγωτού, θα γευθεί την τοπική κουζίνα που θυμίζει Αυστρία και τα τοπικά κρασιά που θυμίζουν Μεσόγειο. Και δεν θα φύγει εάν δεν αγοράσει ένα τεύχος του Mladina, του πιο ανατρεπτικού περιοδικού των Βαλκανίων, που από όργανο της κομμουνιστικής νεολαίας το 1943 κατέληξε στο δημοφιλέστερο περιοδικό της Γιουγκοσλαβίας κριτικάροντας ακόμη και τον Τίτο.

Δυστυχώς στους Έλληνες, τόσο η χώρα όσο και η ομορφιά της πρωτεύουσάς της παραμένουν κατά κύριο λόγο άγνωστες. Αυτό όμως είναι ένα μοναδικό πλεονέκτημα για όποιον τολμήσει να βρεθεί στην Λιουμπλιάνα. Γιατί η άγνοια αυτή δημιουργεί το ζητούμενο του κάθε ταξιδιώτη: την αίσθηση της ανακάλυψης κάτι ωραίου.

4 σχόλια:

zouri1 είπε...

πολυ ωραιο.

An-Lu είπε...

Χαίορμαι όταν βρίσκω και άλλους να συμφωνούν ότι πρόκειται για παραμυθοχώρα!

Epikouros είπε...

Είναι όντως παραμυθένια.. όσο ήμουν εκεί είχα την εντύπωση ότι ο κόσμος δεν έχει προβλήματα, οτι ζουν σε μια χώρα όπου όλα πάνε καλά, υπήρχε αισιοδοξία για το μέλλον και οτι το μόνο που τους ενδιέφερε ήταν να τρωνε παγωτό κάτω από τον ήλιο. Ευτυχώς που υπάρχει και το σλοβένικο underground που από τη δεκαετία του 1980 φωνάζει με την παρουσία του ότι η Σλοβενία δεν είναι Ελβετία. :-)

dk είπε...

Νιώθω τυχερός που είχα την ευκαιρία να γνωρίσω την Σλοβενία και να ζήσω 9 μήνες περιπέτειας κυρίως στην Μάριμπορ, την δεύτερη μεγαλύτερη πόλη τής χωράς των μόλις 2 εκατομυριων κατοίκων. Αφού πείρα το τρένο Αθήνα – Θεσσαλονίκη – Σκόπια – Βελιγράδι – Ζάγκρεμπ - Λιουμπλιάνα – Μάριμπορ, 36 ώρες ταξίδι στον χώρο και στον χρόνο ! Εκεί βρήκα ανθρώπους με πλατιά χαμόγελα , καθαρή πόλη με ποδηλατοδρόμους, μαγευτική κουζίνα , αρχιτεκτονική και πράσινο πολλή πράσινο.
Μια κοινωνία ανοικτή χωρίς ταμπού και κλισέ. Αρκετά οικονομική και οργανωμένη.
Καμιά φορά κλείνω τα μάτια και την αναπολώ …